poniedziałek, 15 października 2018

Najnowsze zdjęcia

Pienik olchowiec (Aphrophora alni)



Gromada: Owady (Insects)
Rząd: Pluskwiaki (Hemiptera)
Rodzina: Pienikowate (Aphrophoridae)
Rodzaj: Aphrophora
Gatunek: Pienik olchowiec (Aphrophora alni)

  • Długość ciała: od 8 do 11 mm.
  • Występowanie: krzewy i drzewa liściaste, wilgotne łąki, brzegi rzek.
  • Pożywienie: sok z roślin głównie z wierzb i olsz.
  • Rozmnażanie: przeobrażenie niezupełne. Złożone jaja pokryte są pienistą wydzieliną. Larwy wylęgają się w maju i przebywają w pienistej wydzielinie którą wytwarzają już same. Pienista wydzielina jest ich… płynnymi odchodami
  • Okres występowania imago: od czerwca do października

 

Na podstawie:
Jiri Zahradnik - "Przewodnik owady"
Internet

zdjęcia: ja

poniedziałek, 8 października 2018

Modliszka zwyczajna (Mantis religiosa)




Gromada: Owady (Insects)
Rząd: Modliszki (Mantodea)
Rodzina: Modliszkowate (Mantidae)
Rodzaj: Mantis
Gatunek: Modliszka zwyczajna (Mantis religiosa)

  • Długość ciała: od 40 do 75 mm.
  • Występowanie: łąki, pola, suche i słoneczne zbocza, wrzosowiska.
  • Pożywienie: różne owady i pajęczaki. Czatują na nie nieruchomo ze wzniesionymi przednimi kończynami, które są specjalnie przystosowane do łapania zdobyczy (przednie nogi pokryte ostrymi ząbkami). Modliszka często pożera swoje ofiary żywcem (zjedzenie świerszcza zajmuje jej tylko około półtorej minuty). Modliszki po wykluciu od razu polują, najczęściej pożerają się nawzajem.
  • Rozmnażanie: przeobrażenie niezupełne. Kopulacja trwa kilka godzin. Jeżeli samiec nie zdąży uciec to samica zjada go po kopulacji. Często samica odgryza głowę samcowi jeszcze podczas kopulacji, co… wcale nie przerywa aktu lecz go wzmacnia. Jaja składane są na kamieniu lub gałęzi i otoczone są piankowatą substancją, która tworzy kokon zwanym ooteką. Chroni on jaja przed wrogami i niskimi temperaturami, gdyż jaja zimują w kokonie. Takich kokonów samica może zbudować nawet do sześciu, a każdy zawiera od 100 do 200 jaj. Larwy wylęgają się wiosną i dorastają późnym latem. Owady dorosłe giną wraz z nastaniem przymrozków.
  • Okres występowania imago: od lipca do listopada.
  • Tylko samce modliszki zwyczajnej potrafią latać (niektóre źródła podają, że samice też potrafią latać ale robią to bardzo rzadko i na bardzo krótkich dystansach).
  • Owad może wykonywać samodzielne ruchy głową i obracać nią na wszystkie strony.
  • Wyrzut ramion podczas polowania trwa kilkadziesiąt tysięcznych sekundy i jest jednym z najszybszych ruchów w świecie zwierząt.
  • By odstraszyć wroga, modliszka stroszy skrzydła i pociera o nie wyrostkami umieszczonymi na odwłoku. Powstaje wtedy dźwięk przypominający syczenie węża.
  • Oprócz modliszek zielonego koloru, zdarzają się tez jasno brązowe.
  • Modliszka zwyczajna podlega w Polsce ochronie gatunkowej.

 

Na podstawie:
Heiko Bellmann - "Atlas owadów
Jiri Zahradnik - "Przewodnik owady"
Robert J. Dzwonkowski - "Poznajemy owady"
Grzegorz Tończyk - "Atlas owadów i pajęczaków Polski"
Noel Tait - "Owady i pajęczaki"
Barbara Taylor, Jen Green, John Farndon - "Świat owadów"
Robert Pucek - "Tajemnice polskiej przyrody"
Mariusz Ostański - "Przyroda Polska" sierpień 2013
Małgorzata Śmigielska i Witold Strużyński - "Przyroda Polska" maj 2015
Marcin Sielezniew i Izabela Dziekańska - "Przyroda Polska" grudzień 2015

zdjęcia: ja

wtorek, 2 października 2018

Opuchlaki (Otiorhynchus spp.)


Gromada: Owady (Insects)
Rząd: Chrząszcze (Coleoptera)
Rodzina: Ryjkowcowate (Curculionidae)
Rodzaj: Otiorhynchus
Gatunek: np. Opuchlak czarny (Otiorhynchus coecus), Opuchlak truskawkowiec (Otiorhynchus sulcatus), Opuchlak rudonóg (Otiorhynchus ovatus)

  • Długość ciała: od 7 do 11 mm.
  • Występowanie: ogrody, skraje lasów, łąki, ugory.
  • Pożywienie: liście roślin i drzew, igły i kora iglaków. Białawe larwy obgryzają korzonki.
  • Rozmnażanie: przeobrażenie zupełne. Jaja składane są na liściach, a larwy rozwijają się w glebie. Zimują larwy lub dorosłe chrząszcze (Opuchlak truskawkowiec).
  • Okres występowania imago: latem, niektóre gatunki cały rok.
  • Niektóre gatunki opuchlaków rozmnażają się głównie przez dzieworództwo .
  • Ze względu na żerowanie larw, opuchlaki są szkodnikami głównie plantacji truskawek, malin ipt.
  • Opuchlaki nie potrafią latać.

 

Na podstawie:
Heiko Bellmann - "Atlas owadów
Roland Gerstmeier - "Chrząszcze"
Jiri Zahradnik - "Przewodnik owady"

zdjęcia: ja

poniedziałek, 24 września 2018

Wałęsaki (Pardosa spp.)



Gromada: Pajęczaki (Arachnida)
Rząd: Pająki (Araneae)
Rodzina: Pogońcowate (Lycosidae)
Rodzaj: Pardosa
Gatunek: np.: Wałęsak leśny (Pardosa lugubris), Wałęsak łąkowy (Pardosa palustris)

  • W Polsce występuje prawie 30 gatunków pająków z rodzaju Pardosa. Bardzo trudno je rozróżnić. Zazwyczaj potrzebna jest analiza narządów rozrodczych.
  • Długość ciała: od 5 do 8 mm. Samice trochę większe od samców.
  • Występowanie: ogrody, łąki, murawy kserotermiczne, lasy.\Pożywienie: drobne bezkręgowce na które polują aktywnie, w tym inne pająki, nawet własnego gatunku. Nie konstruują sieci. Pająk w mgnieniu oka rzuca się na ofiarę i obezwładnia ją ukłuciem mocnymi szczękoczułkami.
  • Rozmnażanie: Samce wykonują taniec godowy by zdobyć samicę. Wymachują pierwszą parą nóg i nogogłaszczkami oraz kołyszą się. Kopulacja może trwać kilka godzin. Po zapłodnieniu samice noszą od spodu odwłoka kokon przyczepiony do kądziołków przędnych. Budując kokon, samica najpierw przedzie denko, potem wieczko, a dopiero na końcu ścianki. Młode wykłuwają się w kokonie i tam pierwszy raz linieją. Gdy pajączki opuszczają kokon wspinają się odwłok samicy. Przyczepione są do odwłoka nicią pajęczyny i w razie zagrożenia rozbiegają się. Gdy zagrożenie minie, wracają na odwłok matki właśnie po tych nitkach. Matka w tym czasie normalnie poluje. Młode nic nie jedzą, pobierają tylko wodę z kropel rosy. Zimują w ściółce leśnej.
  • Okres występowania imago: cały rok
  • Gdy samica zgubi swój kokon to szuka go bardzo długo. Gdy go nie znajdzie, może nosić przyczepioną do odwłoka np. pustą, mała muszlę ślimaka, którą opiekuje się tak jak kokonem.
  • W wielu językach pająki z rodziny pogońcowatych nazywane są wilczymi pająkami. Kiedyś myślano, że polują one watahami jak wilki. Nie jest to jednak prawda.

 

Na podstawie:
Heiko Bellmann - "Pająki"
Robert Pucek - "Tajemnice polskiej przyrody"

zdjęcia: ja

poniedziałek, 17 września 2018

Mrzyk (Anthrenus pimpinellae)



Gromada: Owady (Insecta)
Rząd: Chrząszcze (Coleoptera)
Rodzina: Skórnikowate (Dermestidae)
Rodzaj: Anthrenus
Gatunek: Mrzyk (Anthrenus pimpinellae)

  • Długość ciała: od 2 do 5 mm.
  • Występowanie: ogrody, gniazda ptaków, nory zwierząt oraz w budynkach gospodarczych.
  • Pożywienie: larwy żerują na pierzu i piórach oraz na resztkach pożywienia ptaków. Dorosłe chrząszcze odżywiają się nektarem i pyłkiem. Żerują głównie na białych kwiatach.
  • Rozmnażanie: przeobrażenie zupełne. Pojawiają się już w kwietniu. Kopulacja w ciepłe bezwietrzne dni na kwiatach. Rozwój larwalny trwa 3-4 miesiące. Larwy żyją w m.in. w kurniku i gniazdach ptasich. Zimuje imago.
  • Okres występowania imago: cały rok

 

Na podstawie:
internet

zdjęcia: ja

wtorek, 11 września 2018

Klecanka pospolita (Polistes dominula), Klecanka polna (Polistes nimpha)



Gromada: Owady (Insecta)
Rząd: Błonkówki (Hymenoptera)
Rodzina: Osowate (Vespidae)
Rodzaj: Polistes
Gatunek: Klecanka pospolita (Polistes dominula)
   Klecanka polna (Polistes nimpha)

  • Długość ciała: od 12 do 18 mm.
  • Występowanie: ogrody, suche tereny
  • Pożywienie: różne owady, nektar, soki roślinne i owocowe.
  • Rozmnażanie: przeobrażenie zupełne. Klecanka pospolita, zwana również rdzaworożna, buduje gniazdo pod dachówkami w niszach murów, pod okapami, w budkach dla ptaków, pod daszkami pustych uli, a nawet w ulach z pszczołami. Klecanka polna zawiesza swoje gniazdo w miejscach otwartych: na roślinach czy gałązkach krzewów. Kolonia klecanek liczy od 10 do stukilkudziesięciu osobników. Wiosną matka zaczyna budować gniazdo i składać jaja. Gdy pojawi się kasta robotnic to one rozbudowują gniazdo, "wychowują" potomstwo, polują na owady i zbierają nektar, zapylając przy okazji kwiaty. W sierpniu pojawia się w gnieździe kasta matek i trutnie. Jesienią dochodzi do kopulacji trutni i matek z innych gniazd. Wkrótce potem trutnie giną, a zapłodnione matki zimują w stanie hibernacji. Hibernują w bliskiej odległości gniazda lub nawet w starym gnieździe.
  • Gniazda klecanek zawierają zawsze tylko jeden plaster i są otwarte czyli nie osłonięte papierową obudową (gniazda gimnodomiczne). Budują je z masy papierowej zrobionej z cząstek drewna i śliny. Gniazda mogą być używane przez kilkanaście lat.
  • Okres występowania imago: królowe cały rok, robotnice od kwietnia do października.
  • Chińczyk Cai Lun wynalazł papier wzorując się na delikatnych gniazdach klecanek.
  • Klecanki są najboleśniej żądlącymi owadami Europy.




Na podstawie:
Heiko Bellmann - "Atlas owadów
Jiri Zahradnik - "Przewodnik owady"
Radomir Jaskuła - "Atlas owadów i pajęczaków Polski"
Noel Tait - "Owady i pajęczaki"
Encyklopedia zwierząt świata, cz.6 bezkręgowce
Witold Petryka – "Natura i Zdrowie" wrzesień  2017

zdjęcia i filmik: ja

poniedziałek, 3 września 2018

Celypha siderana



Gromada: Owady (Insecta)
Rząd: Motyle (Lepidoptera)
Rodzina: Zwójkowate (Tortricidae)
Rodzaj: Celypha
Gatunek: Celypha siderana

  • Rozpiętość skrzydeł: od 14 do 18 mm.
  • Występowanie: ogrody, leśne polany, skraje lasów.
  • Pożywienie: gąsienice żerują na tawule, wiązówce i parzydle. Imago żywią się nektarem.
  • Rozmnażanie: przeobrażenie zupełne. Zimują jaja. Gąsienice pojawiają się w maju.
  • Okres występowania imago: od czerwca do sierpnia.


Na podstawie:
Internet

zdjęcie: ja

czwartek, 30 sierpnia 2018

Eremocoris plebejus



Gromada: Owady (Insecta)
Rząd: Pluskwiaki (Heteroptera)
Rodzina: Zwińcowate (Lygaeidae)
Rodzaj: Eremocoris
Gatunek: Eremocoris plebejus

  • Długość ciała: od 5 do 7 mm.
  • Występowanie: różne stanowiska.
  • Pożywienie: nasiona szyszek sosnowych.
  • Rozmnażanie: przeobrażenie niezupełne. Zimuje imago.
  • Okres występowania imago: cały rok.


Na podstawie:
Internet

zdjęcie: ja

wtorek, 28 sierpnia 2018

Tężnica wytworna (Ischnura elegans)



Gromada: Owady (Insecta)
Rząd: Ważki (Odonata)
Rodzina: Łątkowate (Coenagrionidae)
Rodzaj: Ischnura
Gatunek: Tężnica wytworna (Ischnura elegans)

  • Rozpiętość skrzydeł: od 35 do 45 mm.
  • Występowanie: głównie nad małymi zbiornikami wody stojącej, stawy, jeziora, żwirownie.
  • Pożywienie: dorosłe ważki łapią małe owady latające. Larwy prowadzą wodny tryb życia i żerują na owadach i larwach wodnych.
  • Rozmnażanie: przeobrażenie niezupełne. Samica składa jaja do pływających części roślin. Nie towarzyszy im samiec, jak to bywa w przypadku pozostałych ważek równoskrzydłych. Zimują larwy.
  • Okres występowania imago: od maja do września.
  • Bardzo podobna jest Tężnica mała (Ischnura pumilio), która różni się minimalnie kolorami ósmego i dziewiątego segmentu odwłoka.

 

Na podstawie:
Heiko Bellmann - "Atlas owadów
Grzegorz Tończyk - "Atlas owadów i pajęczaków Polski"
Internet

zdjęcia: ja