Krzyżak ogrodowy (Araneus diadematus)

Gromada: Pajęczaki (Arachnida)

Rząd: Pająki (Araneae)

Rodzina: Krzyżakowate (Araneidae)

Rodzaj: Araneus

Gatunek: Krzyżak ogrodowy (Araneus diadematus)

• Długość ciała: do 17 mm samica, do 10 mm samiec, bez odnóży.
• Wstępowanie: ogrody, lasy, skraje dróg, wszędzie pospolity.
• Pożywienie: głownie owady wpadające do sieci. Paraliżuje ofiary jadem, który rozpuszcza jej tkanki. Pająk wysysa powstały płyn.
• Rozmnażanie: gody odbywają się głównie w sierpniu. Samiec wplata na skraju sieci samicy nić sygnalizacyjną, którą szarpie nogami, co skłania samicę do kopulacji. Kopulacja trwa 10-20 sekund. Samica we wrześniu lub październiku składa jaja do kokonu, w których jest około sto jaj. Jaja zapładniane są w momencie składania nasieniem przechowywanym przez samicę a specjalnych zbiorniczkach. Kokony samica umieszcza pod korą, kamieniami czy w różnych szparach. Samica przez pewien czas opiekuje się kokonem, ale przed nastaniem zimy umiera. Młode pajączki wykluwają się wiosną. Przed jesienią snują nici (babie lato) i porywane wiatrem zajmują nowe terytoria. Druga zimę spędzają pod korą lub w zaschłych liściach. Rozmnażają się w drugim roku życia. W trakcie życia linieją kilkakrotnie.
• Okres występowania dojrzałych osobników: od sierpnia do października.
• Krzyżak ogrodowy buduje kolistą, pionową sieć. Czatuje w jej środku lub w kryjówce połączonej z siecią za pomocą nici sygnalizacyjnej. 
• W odwłoku krzyżaków znajduje się 7 typów gruczołów produkujących przędzę. Np. inna nić służy do budowy pajęczyny, inna do budowy kokonu. Nici różnią się grubością, lepkością oraz składem aminokwasów.
• Bardzo duże krzyżaki są w stanie przekuć szczękoczułkami ludzką skórę. Przypomina to ukłucie osy i zazwyczaj kończy się na bólu i obrzmieniu czy zaczerwienieniu. U osób uczulonych, mogą wystąpić nudności i gorączka).

Krzyżak vs mucha

Na podstawie:

Heiko Bellmann - "Pająki"

Heiko Bellmann - "Pająki i inne pajęczaki"
Radomir Jaskuła - "Atlas owadów i pajęczaków Polski"

Rośliny i zwierzęta cz. 3, klucz do rozpoznawania

Barbara Taylor, Jen Green, John Farndon - "Świat owadów"
Robert Pucek - "Tajemnice polskiej przyrody"
Michał Wódecki - "Przyroda Polska" sierpień 2018

zdjęcia i filmik: ja